Ὁ ἀντι-Οἰκουμενιστικὸς προτεσταντικοῦ τύπου ἠθικισμός
Μ. Βασίλειος:
Μεγαλύτερη ἡ φθορὰ ἀπὸ τὴν κοινωνία μὲ αἱρετικούς, ἀπὸ ἐκείνη μὲ τοὺς ἠθικῶς ἁμαρτάνοντες.
Οἱ λεγόμενοι ἀντι-Οἰκουμενιστές (καὶ ἰδιαίτερα οἱ τῶν διαφόρων ὀργανώσεων καὶ τῶν Ἀδελφοτήτων) ρίχνουν κατὰ προτεσταντικὸ τρόπο ὅλο τὸ βάρος τοῦ Νόμου στὴν στενὴν ἔννοιαν τῆς ἠθικῆς καὶ ἀσχολοῦνται αὐστηρὰ μὲ ταυτότητες καὶ ἄλλα κοινωνικῆς καὶ ἠθικῆς φύσεως θέματα διακόπτοντας παράλληλα τὶς σχέσεις μὲ τοὺς διαφωνοῦντες μὲ αὐτούς. Παρἀλληλα ὅμως σχεδὸν ἀδιαφοροῦν γιὰ τὴν κοινωνίαν μετὰ τῶν αἱρετιζόντων καὶ αἱρετικῶν, κάνοντας μάλιστα κάτι ἀδιανόητον διὰ τοὺς Ἁγίους Πατέρες· συνεργάζονται γιὰ τὰ ἠθικῆς φύσεως θέματα μὲ ἐκείνους παρόλο ποὺ αὐτοὶ πεισμόνως κηρύττουν ἢ σχίσμα (Γ.Ο.Χ. καὶ Οὐκρανοί σχισματικοί) ἢ αἱρετικὲς κακοδοξίες (Οἰκουμενισμός) καὶ κοινωνοῦν μὲ αὐτούς, ποὺ ὑπὸ τῶν συγχρόνων Ἁγίων χαρακτηρίζονται ὡς παναιρετικοί.
Κι ἂν ἀντιλέξουν ὅτι τὸ θέμα τῶν ταυτοτήτων δὲν εἶναι ἠθικῆς φύσεως ἀλλὰ θέμα σωτηρίας, τότε γεννιέται ἡ εὔλογη ἐρώτηση: Καὶ ἡ αἵρεση καὶ τὸ σχίσμα τὀτε τί εἶναι;
Ἔτσι μὲ τοὺς μὲν διαφωνοῦντες στὸ θέμα τῶν ταυτοτήτων ἀποφεύγουν τὴν κοινωνίαν, μὲ τοὺς δευτέρους δέ (τοὺς Οἰκουμενιστὲς Ἐπισκόπους ἐν προκειμένῳ καὶ διαφόρους σχισματικούς) ἐπικοινωνοῦν, καὶ συλλειτουργοῦν, καὶ ἐπιτρέπουν ὡς πνευματικοί, νὰ ἐπικοινωνοῦν καὶ νὰ εὐλογοῦνται τὰ πνευματικά τους παιδιὰ ἀπὸ τοὺς αἱρετικοὺς αὐτούς. Διαγράφουν ἔτσι τὴν διδασκαλία τῶν Πατέρων, καὶ δείχνουν ὅτι ἔχουν προσβληθεῖ ἀπὸ μία κακὴ νοοτροπία, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ καὶ αὐτὴ μία ἀπὸ τὶς κεφαλὲς τῆς Λερναίας Ὑδρας τοῦ Οἰκουμενισμοῦ.
Εἶναι δὲ ἀξιοσημείωτον, ὅτι στὸ παρατιθέμενο κείμενο τοῦ Μ. Βασιλείου, ὁ Ἅγιος θεωρεῖ περισσότερον ἐπικινδύνους τοὺς αἱρετικούς, ἀπ’ ὅ,τι τοὺς ἠθικῶς ἁμαρτάνοντας!
Πρὸς ἐνημέρωσή τους καὶ ἀφορμὴ ἀφυπνίσεως τῶν ἀναγνωστῶν καταθέτουμε τὸ σχετικὸ κείμενο τοῦ Μ. Βασιλείου. Ἀναλογιζόμενοι τὴν εὐθύνη τῶν ψυχῶν ποὺ καθοδηγοῦν καί, φυσικά, τῆς δικῆς τους ψυχῆς, ἂς μελετήσουν τὸ κείμενο τοῦ Ἁγίου, καὶ ὁ Θεὸς ἂς τοὺς φωτίσει νὰ ἀποκομίσουν πνευματικὸν ὄφελος.
Α.Τ.
H Ορθὀδοξη Εκκλησία στην Τσεχία τον Β΄ Π.Π. και ο βίος των 4 τσἐχων νεομαρτύρων!
Ίχνη από σφαίρες των Ναζί στην τελική μάχη
(Μαρία Θεοδωράτου, Δρ. Ψυχολογίας)
Η ιδέα για το παρόν κείμενο γεννήθηκε από μια προσωπική εμπειρία: την επίσκεψη στον ορθόδοξο Καθεδρικό Ναό των Αγίων Κυρίλλου και Μεθοδίου στην Πράγα. Εκεί πήγαμε την Κυριακή το πρωί για να συμμετέχουμε στην θεία λειτουργία. Η εμπειρία στον κυρίως ναό των Αγίων Κυρίλλου και Μεθοδίου ξεκινά με μια αίσθηση που σπάνια συναντάμε. Βρεθήκαμε εκεί την Ε΄ Κυριακή των Νηστειών, της Αγίας Μαρίας της Αιγυπτίας. Τελείτο η Λειτουργία του Μεγάλου Βασιλείου, μια ακολουθία με αρχαιοπρεπή ρυθμό και εκτενείς ευχές, όπως ακριβώς στην Ελλάδα. Ο χώρος είναι γεμάτος από ένα ημίφως που διαπερνά το θυμίαμα, ενώ η μπαρόκ αισθητική του ναού έρχεται σε μια παράξενη ισορροπία με την υποδειγματική ευσέβεια των πιστών. Οι Τσέχοι ορθόδοξοι που στέκονταν γύρω μας είναι άνθρωποι που σφυρηλάτησαν την πίστη τους στα σκληρά χρόνια της σοβιετικής αθεΐας. Η στάση τους είναι καθηλωτική μέσα στη σιωπή της. Δεν υπάρχει ίχνος επιτήδευσης ή θρησκευτικού εντυπωσιασμού. Προσεύχονται με μια χαμηλόφωνη, εσωτερική δύναμη, σαν να κουβαλούν ακόμα τη συνήθεια της «σιωπηλής ομολογίας» που απαιτούσε το καθεστώς για δεκαετίες. Είναι μια ευσέβεια επιβίωσης: σοβαρή, πειθαρχημένη και βαθιά συγκροτημένη. Οι ψαλμωδίες στην τσεχική γλώσσα προσδίδουν στη Λειτουργία έναν ιδιαίτερο χαρακτήρα. Ο ήχος είναι τραχύς αλλά ταυτόχρονα γλυκός, ακολουθώντας το σλαβονικό τυπικό με μια μοναστηριακή απλότητα που υποβάλλει. Καθώς ο ιερέας διαβάζει τις ευχές, νιώθαμε μια μυσταγωγία, όπου η Ορθοδοξία στην καρδιά της Πράγας αποκαλύπτεται ως μια ζωντανή κιβωτός. Οι άνθρωποι με τους οποίους συμπροσευχόμασταν ήταν οι πνευματικοί επίγονοι μιας κοινότητας που έμαθε να μένει όρθια απέναντι σε ολοκληρωτισμούς. Η γαλήνη που εκπέμπουν είναι η γαλήνη εκείνου που έχει νικήσει το σκοτάδι μέσα από την υπομονή. Στα μάτια τους διακρίναμε τη συνέχεια μιας πίστης που, ενώ δοκιμάστηκε σκληρά, παραμένει αλώβητη, προσφέροντας μια ζεστασιά πνευματική. Αφού κοινώνησαν με υποδειγματική ευλάβεια σχεδόν όλοι οι πιστοί και τελείωσε η θεία Λειτουργία, αποφασίσαμε να επισκεπτούμε την κρύπτη που βρίσκεται στο υπόγειο του ναού.. Σήμερα, αυτό το υπόγειο καταφύγιο στέκει ως το «Εθνικό Μνημείο των Ηρώων της Τρομοκρατίας του Χέιντριχ».
Στη Σιωπή της Κρύπτης
Πῶς ἀποδεικνύεται ὅτι ὁ Χριστὸς εἶναι Θεός;
Στὸ βασικὸ αὐτὸ ἐρώτημα ἂς μὴν προσπαθήσουμε ν’ ἀπαντήσουμε μὲ τὸ ἐπιχείρημα τῆς δημιουργίας τοῦ οὐρανοῦ καὶ τῆς γῆς, γιατί ὁ ἄπιστος δὲν θὰ τὸ παραδεχθεῖ.
Ἂν τοῦ ποῦμε ὅτι ἀνέστησε νεκρούς, θεράπευσε τυφλούς, ἔδιωξε δαιμόνια, οὔτε τότε θὰ συμφωνήσει.
Ἂν τοῦ ποῦμε ὅτι ὑποσχέθηκε ἀνάσταση νεκρῶν, βασιλεία οὐρανῶν καὶ ἀνέκφραστα ἀγαθά, τότε ὄχι μόνο δὲν θὰ συμφωνήσει, ἀλλὰ καὶ θὰ γελάσει.
Πῶς λοὶπὸν θὰ τὸν ὁδηγήσουμε στὴν πίστη, καὶ μάλιστα ὅταν δὲν εἶναι πνευματικὰ καλλιεργημένος;
Ἀσφαλῶς μὲ τὸ νὰ στηριχθοῦμε σὲ ἀλήθειες, ποὺ καὶ ἐμεῖς καὶ αὐτὸς παραδεχόμαστε χωρὶς καμιὰ ἀντίρρηση καὶ ἀμφιβολία…Σὲ ποιὸ λοιπὸν σημεῖο συμφωνοῦμε μαζί του ἀπόλυτα;
Στὸ ὅτι ὁ Χριστὸς φύτεψε τὴν Ἐκκλησία.
Ἀπ’ αὐτὸ θὰ φανερώσουμε τὴ δύναμη καὶ θ’ ἀποδείξουμε τὴ θεότητα τοῦ Χριστοῦ.
Θὰ δοῦμε ὅτι εἶναι ἀδύνατο ν’ ἀποτελεῖ ἀνθρώπινο ἔργο ἡ διάδοση τοῦ Χριστιανισμοῦ σ’ ὅλη τὴν οἰκουμένη μέσα σὲ τόσο σύντομο χρονικὸ διάστημα.
Καὶ μάλιστα, ὅταν ἡ χριστιανικὴ ἠθικὴ προσκαλεῖ στὴν ἀνώτερη ζωὴ ἀνθρώπους μὲ κακὲς συνήθειες, δούλους τῆς ἁμαρτίας.
Καὶ ὅμως, ὁ Κύριος κατόρθωσε νὰ ἐλευθερώσει ἀπ’ ὅλα αὐτὰ ὄχι μόνο ἐμᾶς, μὰ ὁλόκληρο τὸ ἀνθρώπινο γένος.
Κι αὐτὸ τὸ κατόρθωσε χωρὶς νὰ χρησιμοποιήσει ὅπλα, χωρὶς νὰ ξοδέψει χρήματα, χωρὶς νὰ κινητοποιήσει στρατούς, χωρὶς νὰ προκαλέσει πολέμους. Τὸ κατόρθωσε ξεκινῶντας μὲ δώδεκα μόνο μαθητές, ποὺ ἦταν ἄσημοι, ἀμόρφωτοι, φτωχοί, γυμνοί, ἄοπλοι…
Επίσκεψη πατρ. Βαρθολομαίου στη Βουλγαρία -Ασεβής μνημόνευση του σχισματικού Επιφανίου, ενώ πιστοί φώναζαν ανάξιος (βίντεο)
Επίσκεψη Βαρθολομαιου στη Βουλγαρία -Μνημόνευση του σχισματικού Επιφανίου
Μετά από πρόσκληση της Ιεράς Συνόδου της Βουλγαρικής Ορθόδοξης Εκκλησίας, ο Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως Βαρθολομαίος τέλεσε τη Θεία Λειτουργία στη φημισμένη Μονή της Ρίλας για την εορτή του Αγίου Ιωάννη της Ρίλας, του πιο αγαπημένου αγίου της Βουλγαρίας.
Συλλείτουργησε ο Πατριάρχης Δανιήλ και πλήθος Βούλγαρων ιεραρχών.
Κατά τη Μεγάλη Είσοδο, όταν οι προκαθήμενοι των Τοπικών Εκκλησιών μνημονεύουν τους άλλους προκαθήμενους με τους οποίους βρίσκονται σε κοινωνία, ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος μνημόνευσε τον επικεφαλής της σχισματικής «Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας», Επιφάνιο Ντουμένκο, όπως φαίνεται στο 1:11:25 στην ζωντανή μετάδοση που δημοσίευσε η Βουλγαρική Ορθόδοξη Εκκλησία:
π. Σεραφείμ Ρόουζ: Η Μπαρόκ τέχνη και η αυτοκτονία της λογικής
Φωτογραφία: Αρχείο ΕΟΔ
Μια ανάλυση για το πώς η κλασική μουσική διέσωσε το χριστιανικό κεφάλαιο του παρελθόντος, την ώρα που ο ορθολογισμός του Διαφωτισμού οδηγούσε στην πνευματική αποστασία.
Συγγραφέας: ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΡΑΚΑΚΗΣ
Σε μια βαθυστόχαστη ανάλυση, ο π. Σεραφείμ Ρόουζ εξηγεί γιατί η τέχνη του 17ου και 18ου αιώνα παραμένει ζωντανή, ενώ η φιλοσοφία της εποχής κατέρρευσε, και προειδοποιεί για την «αυτοκτονία της λογικής» που οδήγησε στη σύγχρονη βαρβαρότητα.
Διάλεξη 5 - Ο ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ ΙI - Β' ΜΕΡΟΣ:
Τέχνη και Μουσική
Τώρα, μια σύντομη παρατήρηση για την τέχνη και τη μουσική αυτής της περιόδου. Όταν διαβάζει κανείς τους φιλοσόφους και θεολόγους της εποχής, διαπιστώνει ότι είναι έντονα παρωχημένοι, δηλαδή ξεπερασμένοι. Τους διαβάζεις και σκέφτεσαι: πώς ήταν δυνατόν να σκέφτονται έτσι; Είναι τόσο αφελείς. Πιστεύουν ότι με τη λογική και μόνο θα αποδείξουν την ύπαρξη της ψυχής ή της μεταθανάτιας ζωής. Είναι φανερό ότι πιστεύουν αυτά στηριζόμενοι σε κάτι άλλο και όχι στη λογική καθαυτή, χωρίς όμως να το συνειδητοποιούν· δεν καταλαβαίνουν ότι στην πραγματικότητα πιστεύουν με πίστη. Διότι, αν μείνεις μόνο στη λογική, τι μπορείς πράγματι να πιστέψεις;
Η μουσική όμως και η τέχνη αυτής της περιόδου παραμένουν ακόμη ζωντανές. Μπορεί κανείς να παρακολουθήσει μια συναυλία αυτής της μουσικής, της μπαρόκ, και να νιώσει ότι είναι άμεσα συντονισμένος μαζί της. Στην πραγματικότητα, είναι το ίδιο φρέσκια σήμερα όσο ήταν και τότε. Και, το ενδιαφέρον είναι ότι αυτή η μουσική είναι βαθιά.
Ο άγ. Γεράσιμος, ο αγαπημένος Άγιος της Κεφαλληνίας και όλης της Ελλάδας
[Προηγούμενη δημοσίευση:http://bitly.com/1SueaCS]
Ο Άγιος έσωσε το νησί Του από θανατικό το 1760, από τουρκική εισβολή το 1816 και από καταστρεπτικούς σεισμούς το 1953.
Στην Μονή σώζεται και μία προσωπική εικόνα του Αγίου, όπως και Σταυρός Αγιασμού που ανήκε στον Άγιο.
Η εικόνα της Παναγίας ανήκει αγιογραφικά στον τύπο η «Αμόλυντος» και βρισκόταν κρεμασμένη στο Δοχειό[7] της Μονής. Λιτανεύεται δε πριν από το σκήνωμα του Αγίου σύμφωνα με παλαιότατη παράδοση. Μπροστά στην εικόνα αυτή είδε σε όνειρο η δοχειάρισσα μοναχή Ακακία από τα Ζερβάτα Σάμης Κεφαλληνίας τον Άγιο Γεράσιμο να παίρνει ευλογία-εντολή της Υπεραγίας Θεοτόκου να απαλλάξει το νησί από το θανατικό του 1760. Κρατούσε ο Άγιος ένα απλωμένο χαλί και με την ράβδο του μάζευε την ασθένεια σαν λεπτότατο βαμβάκι και στην συνέχεια την σκόρπιζε στον αέρα.
Το 1780 ο Ιεροδιάκονος Νεόφυτος από τα Καλάβρυτα που υπέφερε από σεληνιασμό ήρθε στην Μονή και παρέμεινε για ένα χρόνο προσευχόμενος και τρώγοντας μόνο ψωμί και νερό. Ο Άγιος τον θεράπευσε και εκείνος χειροτονήθηκε ιερέας και εξυπηρέτησε την Μονή για πολλά χρόνια ως εφημέριος.
άγ. Παΐσιος προς Αυγουστίνο Καντιώτη
ΑΝ Ο ΕΛΕΓΧΟΣ ΑΡΧΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΣΚΟΠΩΝ
ΚΡΙΘΗΚΕ ΤΟΤΕ ΑΝΑΓΚΑΙΟΣ
«Tώρα ποὺ ἡ ἀποστασία αὐξάνει...»;
Ἡ μικρὴ ἐπιστολὴ τοῦ ἁγίου Παΐσιου εἶναι ἡ ἑξῆς:
N. Σκήτη – Aγ. Όρους 5/18-6-85
Σεβαστέ μου ἱεράρχα, χαίρετε ἐν Kυρίῳ.
Η νίκη απέναντι στο πνεύμα της δειλίας
Η Νίκη απέναντι στο Πνεύμα της Δειλίας
Η δειλία είναι κάτι πολύ βαθύτερο από μια απλή ντροπαλότητα. Είναι ένας ύπουλος κλέφτης που στερεί τη φωνή σας, τις ευκαιρίες σας και, ορισμένες φορές, την ίδια την πορεία του πεπρωμένου σας...
Αν αφεθεί ανεξέλεγκτη, η δειλία διαμορφώνει ολόκληρη τη ζωή σας. Βλέπετε ευκαιρίες να δίνονται σε ανθρώπους που απλώς είχαν το θάρρος να σηκώσουν το χέρι τους. Αφήνετε σχέσεις να φθαρούν επειδή ποτέ δεν εκφράσατε όσα είχατε στην καρδιά σας. Χάνετε θείες ευκαιρίες επειδή ο φόβος των ανθρώπων αποδείχθηκε ισχυρότερος από την πίστη στον Θεό. Όσο περισσότερο σιωπάτε, τόσο περισσότερο οι άλλοι υποθέτουν ότι δεν έχετε τίποτα να πείτε. Αυτό που αποδέχεστε για τον εαυτό σας γίνεται τελικά και η εικόνα που σχηματίζουν οι άλλοι για εσάς.
Ωστόσο, η Αγία Γραφή είναι γεμάτη από απλούς ανθρώπους που αρνήθηκαν να υποκύψουν στη δειλία. Οι ιστορίες τους παραμένουν ζωντανές και μας διδάσκουν.
Εσθήρ: Θάρρος που ρίσκαρε τα πάντα
Η Εσθήρ ήταν μια ορφανή Εβραία που βρέθηκε στο θρόνο μιας ξένης αυτοκρατορίας. Όταν ο λαός της αντιμετώπιζε τον αμεσο αφανισμό, ο θείος της, ο Μαρδοχαίος, την παρότρυνε να παρουσιαστεί στον βασιλιά. Ο νόμος ήταν αμείλικτος: όποιος πλησίαζε την εσωτερική αυλή του βασιλιά χωρίς να έχει κληθεί, αντιμετώπιζε την ποινή του θανάτου. Η ιστορική απάντηση της Εσθήρ αντηχεί μέχρι σήμερα: «Αν είναι να χαθώ, ας χαθώ» (Εσθήρ 4:16). Προετοιμάστηκε, προσευχήθηκε και τόλμησε. Η απόφασή της έσωσε ένα ολόκληρο έθνος...
Δαβίδ: Ο βοσκός που αντιμετώπισε έναν γίγαντα
Ενώ οι έμπειροι στρατιώτες έτρεμαν, ένας νεαρός βοσκός, ο Δαβίδ, βγήκε μπροστά. Οι προκλήσεις του Γολιάθ είχαν παραλύσει έναν ολόκληρο στρατό,αλλά ο Δαβίδ θυμήθηκε τις νίκες που του είχε ήδη χαρίσει ο Θεός απέναντι σε λιοντάρια και αρκούδες.
Αρνήθηκε τη βαριά πανοπλία του Σαούλ και έτρεξε προς τη μάχη έχοντας μόνο μια σφεντόνα και πέντε πέτρες (Α΄ Σαμουήλ 17)...
Η ιστορία του Δαβίδ μας υπενθυμίζει ότι η εμπειρία της χάρης του Θεού στο παρελθόν αποτελεί το καύσιμο για την τόλμη στο παρόν.
Πρόσεξε, μήν παραδίδεσαι στὴν ἧττα τῆς λύπης!
Γέροντας Αἰμιλιανὸς Σιμωνοπετρίτης
Τὸ σατανικὸ πνεῦμα τῆς λύπης, προκαλεῖ στὸν ἄνθρωπο ἄγχος, ἀγωνία, στενοχώρια, κατάθλιψη καὶ πέσιμο στὰ ἴδια ἁμαρτήματα.
Ἡ δαιμονιώδης λύπη, εἶναι ἀποτέλεσμα καὶ ἔνδειξη ἀμετανοησίας, φρικτοῦ ἐγωισμοῦ, δαιμονίου ποὺ κρύβεται μέσα μας.
Ἀντίθετα, ἡ κατὰ Θεὸν λύπη, ἔρχεται σὰν δροσιά, σὰν συντροφιά, σὰν ἕνα χαμόγελο, σὰν μιὰ ξεκούραση μέσα στὴ ζωή μας καὶ μᾶς δίνει δύναμη, χαρά, κουράγιο.
Νοιώθουμε, σὰν νὰ μὴν κάναμε τίποτε, σὰν νὰ ἀρχίζουμε τώρα τὴν ζωή μας.
Άγιος Νικόλαος Βελιμίροβιτς: Ἡ μόνη ἐπανάσταση πού κάνει τόν ἄνθρωπο πιό εὐγενικό εἶναι ἡ ἐπανάσταση τοῦ χριστιανισμοῦ.
«Κάθε ἄλλη ἐπανάσταση κάνει τόν ἄνθρωπο πιό ὠμό ἀπ᾿ ὅ,τι εἶναι. Συγκρίνετε τά πρόσωπα τά ὁποῖα δημιούργησε καί τόνισε ὁποιαδήποτε ἄλλη ἐπανάσταση στόν κόσμο μέ τά πρόσωπα, πού δημιούργησε ἡ χριστιανική ἐπανάσταση στήν ἱστορία καί θά σᾶς εἶναι ἀμέσως ὀφθαλμοφανής ἡ ἀνωτερότητα καί ἡ εὐγενική ὑπεροχή τῶν τελευταίων σέ σχέση μέ τούς πρώτους. Σχεδόν ὅλες οἱ ἄλλες ἐπαναστάσεις στόχευαν στό νά δημιουργοῦν ἀπό τούς ἀνθρώπους χορτασμένα ζῶα. Μόνο ἡ χριστιανική ἐπανάσταση στόχευε νά δημιουργήσει ἀπό τούς ἀνθρώπους πεινασμένους θεούς. Μακάριοι οἱ πεινασμένοι καί διψασμένοι γιά τή δικαιοσύνη».
π. Σεραφείμ Ρόουζ: Ο Διαφωτισμός και η επίθεση κατά των θαυμάτων
Φωτογραφία: Αρχείο ΕΟΔ
Συγγραφέας: ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΡΑΚΑΚΗΣ
Ο π. Σεραφείμ Ρόουζ αναλύει την επίθεση του Διαφωτισμού στα θαύματα μέσω του Χιουμ και την ορθολογιστική «άμυνα» του Βολταίρου, αποκαλύπτοντας τις ρίζες της σύγχρονης αποστασίας.
Διάλεξη 5 - Ο ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ ΙI - Β' ΜΕΡΟΣ:
Εναντίωση στα Θαύματα
Η τελευταία άμυνα όσων υπερασπίζονταν την υπερφυσική θρησκεία με οτιδήποτε άλλο πέρα από μία καθαρά συναισθηματική βάση, ήταν η ύπαρξη των θαυμάτων. Και υπήρξε ένας συγγραφέας στην Αγγλία που ανέλαβε να κατεδαφίσει οριστικά ολόκληρη την ιδέα των θαυμάτων. Αυτός ήταν ο Ντέιβιντ Χιουμ[1], ένας Σκωτσέζος, για τον οποίο θα μιλήσουμε αργότερα ως εξαιρετικά σημαντικό για ολόκληρη τη σύγχρονη φιλοσοφία μας. Και είναι ενδιαφέρον ότι αυτό το εγχειρίδιο περί νεότερης σκέψεως[2], γραμμένο τη δεκαετία του ’20 από έναν τυπικό διαφωτισμένο άνθρωπο [τον Ράνταλ], ο οποίος είναι πολύ ακριβής στις παραπομπές του και στην ανάλυση των ιδεών, είναι ο ίδιος σε μεγάλο βαθμό προϊόν όλων αυτών των ιδεών. Έτσι, για εκείνον ο Χιουμ αποτελεί σχεδόν το απόλυτο μέτρο. Λέει:
«Στο περίφημο “Δοκίμιό του περί Θαυμάτων”, το 1748, απέδειξε τόσο πειστικά —ώστε έκτοτε σπανίως το έχουν αμφισβητήσει ευφυείς άνθρωποι— ότι ένα θαύμα, με την έννοια ενός υπερφυσικού γεγονότος ως σημείου της θεϊκότητας εκείνου που το επιτελεί, δεν μπορεί με κανέναν τρόπο να τεκμηριωθεί. Ακόμη και αν μπορούσε να αποδειχθεί ότι τα καταγεγραμμένα γεγονότα πράγματι συνέβησαν, ότι ήταν υπερφυσικά και ότι επαρκούσαν για να θεμελιώσουν μία θρησκεία, και πάλι είναι αδύνατον να αποδειχθεί κάτι τέτοιο».
Και παραθέτει τον ίδιο τον Χιουμ, ο οποίος λέει:
Σεραφείμ Ρόουζ: Ο Ντεϊσμός και η εξορία του Θεού από τον κόσμο
Φωτογραφία: Αρχείο ΕΟΔ
Συγγραφέας: ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΡΑΚΑΚΗΣ
Στο πλαίσιο των μαθημάτων επιβίωσης για τον Δυτικό πολιτισμό, εξετάζεται πώς ο Διαφωτισμός μετέτρεψε τον Θεό σε έναν «απόμακρο ωρολογοποιό», ανοίγοντας τον δρόμο για τη ριζική αμφισβήτηση του Χριστιανισμού.
Διάλεξη 5 - Ο ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ ΙI - Α' ΜΕΡΟΣ:
Ντεϊσμός
Καταρχάς, υπήρξε το κίνημα του Ντεϊσμού, το οποίο είναι ίσως το πιο χαρακτηριστικό φαινόμενο ολόκληρου του 18ου αιώνα. Η βασική ιδέα του Ντεϊσμού είναι ότι ο Θεός υπάρχει, αλλά είναι ουσιαστικά άνευ σημασίας. Δηλαδή, ο Θεός δημιουργεί τον κόσμο και κατόπιν αποσύρεται. Από εκείνη τη στιγμή και έπειτα, ο κόσμος δεν έχει πλέον καμία σχέση με τον Θεό. Ο ίδιος ο Νεύτων πίστευε ότι δεν μπορούσε να υπολογίσει τα πάντα με απόλυτη ακρίβεια, όπως για παράδειγμα τις τροχιές των κομητών και παρόμοια φαινόμενα. Είχε έτσι την ιδέα ότι το σύμπαν μοιάζει με ένα μεγάλο ρολόι, το οποίο ο Θεός κατασκεύασε, αποσύρθηκε και κατά διαστήματα χρειάζεται να επανεμφανίζεται για να το διορθώνει, να το «κουρδίζει» ξανά. Αργότερα όμως οι αστρονόμοι είπαν ότι αυτό δεν είναι αλήθεια. Υπάρχει, όπως υποστήριξαν, μια ενοποιημένη θεωρία που μπορεί να εξηγήσει τα πάντα, συμπεριλαμβανομένων των κομητών και όλων των φαινομενικά ακανόνιστων κινήσεων. Έτσι, ο Θεός είναι αναγκαίος μόνο στην αρχή.
Σεραφείμ Ρόουζ: Α' και Β΄ ΜΕΡΟΣ της 4ης Διάλεξης - Ο Διαφωτισμός και η θεοποίηση της φύσης
Ο διαφωτισμένος άνθρωπος πίστευε σε έναν Θεό του οποίου η ύπαρξη μπορούσε να αποδειχθεί ορθολογικά και σε μια φυσική θρησκεία· ήταν ανεκτικός προς τις πεποιθήσεις των άλλων· και ήταν πεπεισμένος ότι όλα στον κόσμο μπορούσαν να εξηγηθούν από τη σύγχρονη επιστήμη
Φωτογραφία: Αρχείο ΕΟΔ
Συγγραφέας: ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΡΑΚΑΚΗΣ
Ανάλυση μετάβασης από Αναγέννηση στη νεότερη εποχή, μια περίοδο που σφυρηλάτησε τα πνευματικά όπλα της Γαλλικής Επανάστασης, επαναθεώρησε σχέση ανθρώπου με τον Θεό και τη Φύση
4η Διάλεξη - Α' ΜΕΡΟΣ - Ο ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ Ι
Εισαγωγή
Τώρα φτάνουμε στην περίοδο που βρίσκεται ανάμεσα στην Αναγέννηση και στους νεότερους χρόνους και έχει μια δική της, ξεχωριστή ουσία. Σε ένα από τα κλασικά έργα γι’ αυτή την περίοδο με τίτλο Το Ευρωπαϊκό Πνεύμα[1] ο Πωλ Χάζαρντ δηλώνει: Σ’ αυτή την περίοδο
«…έλαβε χώρα μια ηθική σύγκρουση στην Ευρώπη. Το διάστημα ανάμεσα στην Αναγέννηση —της οποίας αποτελεί άμεσο απόγονο— και τη Γαλλική Επανάσταση, για την οποία σφυρηλατούσε τα όπλα της, συνιστά μια εποχή που δεν υπολείπεται καμίας άλλης σε ιστορική σημασία».
Αυτή είναι η κλασική εποχή της νεότερης Ευρώπης. Ο συγγραφέας συνεχίζει:
«Ο κλασικός νους, έχοντας τη συνείδηση της δύναμής του, αγαπά την σταθερότητα, μάλιστα, αν ήταν δυνατόν, θα ήταν ο ίδιος σταθερότητα. Τώρα που η Αναγέννηση και η Μεταρρύθμιση —τι μεγάλες περιπέτειες!— είχαν τελειώσει, είχε έρθει ο καιρός για έναν διανοητικό απολογισμό, για μια πνευματική “αναδίπλωση”. Η πολιτική, η θρησκεία, η κοινωνία, η τέχνη — όλα είχαν σωθεί από τα νύχια των αρπακτικών επικριτών. Η ναυαγισμένη βάρκα της ανθρωπότητας είχε επιτέλους βρει λιμάνι. Μακάρι να έμενε εκεί για πολύ! Πολύ! Μάλιστα, ας έμενε εκεί για πάντα! Η ζωή ήταν τώρα κάτι κανονικό, καλοτακτοποιημένο. Γιατί λοιπόν να βγει κανείς έξω από αυτό το ευτυχές περίβλημα και να κινδυνεύσει με συναντήσεις που θα μπορούσαν να ταράξουν τα πάντα; Το Μεγάλο Πέραν κοιταζόταν με ανησυχία· θα μπορούσε να περιέχει κάποια δυσάρεστα απρόοπτα. Μάλιστα, θα ήθελαν τον ίδιο τον Χρόνο να τον σταματήσουν, αν μπορούσαν να ανακόψουν την πορεία του. Στις Βερσαλλίες, ο επισκέπτης σχημάτιζε την εντύπωση ότι ακόμη και τα νερά είχαν παγώσει στη ροή τους· πιασμένα και τιθασευμένα, στέλνονταν ξανά προς τα πάνω, και πάλι, σαν να προορίζονταν να υπηρετούν αυτό το καθήκον για πάντα».
Η περίοδος ανάμεσα στην Αναγέννηση και στους νεότερους χρόνους είναι η πρώτη πραγματική προσπάθεια να γίνει μια αρμονική σύνθεση όλων των νέων δυνάμεων που είχαν απελευθερωθεί από τον μεσαιωνικό και αναγεννησιακό και μεταρρυθμισμένο άνθρωπο. Αλλά η προσπάθεια αυτή ήταν να γίνει χωρίς να χαθεί ένα πνευματικό υπόβαθρο κάποιου είδους χριστιανισμού. Γι’ αυτό και είναι εντελώς διαφορετική από αυτό που επιχειρείται σήμερα: η σύνθεση χωρίς χριστιανισμό, ή μάλλον με χριστιανισμό πολύ πιο “αραιωμένο”. Θα εξετάσουμε διάφορες πλευρές αυτής της αρμονίας και θα βρούμε επίσης τους λόγους για τους οποίους δεν μπόρεσε να διαρκέσει.
Η πρώτη όψη αυτής της νέας κλασικής εποχής, αυτής της νέας αρμονίας, είναι η κυριαρχία της επιστημονικής κοσμοθεωρίας, η οποία έλαβε τη μορφή της “κοσμικής μηχανής” του Ισαάκ Νεύτωνα[2] (πέθανε, νομίζω, στη δεκαετία του 1720· το μεγάλο του βιβλίο κυκλοφόρησε στη δεκαετία του 1690).
«Η εποχή του Νεύτωνα —η πρώιμη εποχή του Διαφωτισμού— είναι όταν η επιστήμη και η ορθολογική θρησκεία έμοιαζαν να συμφωνούν ότι όλα ήταν σωστά με τον κόσμο, και οι τέχνες άνθισαν με τρόπο που δεν θα άνθιζαν ποτέ ξανά στη Δύση. Πριν από αυτή την εποχή η Δύση είχε γνωρίσει αρκετούς αιώνες διανοητικής ζύμωσης, ακόμη και χάους, καθώς η μεσαιωνική ρωμαιοκαθολική σύνθεση κατέρρεε και νέες δυνάμεις έκαναν αισθητή την παρουσία τους και οδηγούσαν σε θερμές αντιπαραθέσεις και αιματηρούς πολέμους».
Νεαροί Αρχιμανδρίτες με ύφος δεσποτικό: όταν ο τίτλος προηγείται της ωριμότητας
Νεαροί Αρχιμανδρίτες με ύφος δεσποτικό: όταν ο τίτλος προηγείται της ωριμότητας
Του Σωτήρη Μ. Τζούμα
Υπάρχουν νέοι κληρικοί που τους συναντάς και χαίρεσαι. Με σεμνότητα, μόρφωση, διάθεση προσφοράς και έναν λόγο που σε αναπαύει. Βλέπεις στο πρόσωπό τους την ελπίδα και το μέλλον της Εκκλησίας και θέλεις να τους στηρίξεις, να τους βοηθήσεις.
Υπάρχουν, όμως, και εκείνοι που, προτού αποκτήσουν πνευματικό ανάστημα, με το που θα φορέσουν το επανωκαλλύμαυχο και θα κρατήσουν μία ή δύο φορές το δεσποτικό μπαστούνι. έχουν αποκτήσει και διοικητικό ύφος. Προτού μάθουν να ακούν, απαιτούν να ακούγονται. Και προτού καταλάβουν πόσο βαριά είναι η ευθύνη της ιερωσύνης, συμπεριφέρονται σαν να τους ανήκει ήδη ένα κομμάτι της εκκλησιαστικής εξουσίας.
Οι συγκεκριμένοι κληρικοί δεν βλέπουν την ένταξή τους στην Εκκλησία ως λειτούργημα και αποστολή αλλά ως μέσον ανέλιξης.
Αυτή η νοοτροπία πληγώνει την Εκκλησία. Η ηλικία από μόνη της δεν αποτελεί ούτε ελάττωμα ούτε εγγύηση αρετής. Η έπαρση, όμως, γίνεται ιδιαίτερα αποκρουστική όταν εμφανίζεται ντυμένη με το ράσο και ζητεί σεβασμό όταν με τη συμπεριφορά της καθημερινά ακυρώνει την πορεία της.
Το πρόβλημα αρχίζει όταν το οφφίκιο του Αρχιμανδρίτη αντιμετωπίζεται ως βεβαίωση μελλοντικής προαγωγής. Όταν ο νέος κληρικός αρχίζει να μετρά ποιος προηγείται στις τελετές, ποιος στέκεται πλησιέστερα στον επίσκοπο και ποιος διαθέτει καλύτερες προσβάσεις, πριν αναρωτηθεί τι πρόσφερε στην Εκκλησία, ποιον άνθρωπο βοήθησε, ποιον πόνο ανακούφισε και ποια ευθύνη ανέλαβε χωρίς να περιμένει αντάλλαγμα.
Πώς η εταιρική λογική αντικατέστησε το πνεύμα της Εκκλησίας
Ερώτηση προς τον μητρ. Χονγκ Κονγκ και τον π. Γεώργιο Σχοινά: Ειναι και ο μητρ. Σαποροζε "οπαδός γηπέδου" και "αυτόκλητος εισαγγελεας";
Του Μητροπολίτη Ζαπορόζιε Λουκά
Η αλλοίωση της συνοδικότητας και η αυταρχική επιβολή του Φαναρίου (σσ. πολύ σωστά όσα επισημαίνετε, αλλά μαζί με το Φανάρι συμβαδίζει και η Μόσχα, σεβασμιώτατε. Στην Εκκλησία της Ρωσίας συμβαίνει ακριβώς το ίδιο όπου ο πατριάρχης Μόσχας Κύριλλος δεν αποδέχεται καμία κριτική. Έσπευσε μάλιστα με τον Πάπα στην Αβάνα να (απο)δείξει το δικό του πρωτείο).
Έχουν περάσει δέκα χρόνια από τον Ιούνιο του 2016, όταν στην Κρήτη συγκεντρώθηκαν οι αντιπροσωπείες έντεκα από τις δεκαπέντε κατά τόπους Ορθόδοξες Εκκλησίες.
Τέσσερις Εκκλησίες δεν προσήλθαν στη συνάντηση.
Πρόκειται για την Εκκλησία της Αντιοχείας, τη Ρωσική, τη Βουλγαρική και τη Γεωργιανή Εκκλησία.
Η Σύνοδος αυτή προετοιμαζόταν επί περισσότερο από μισό αιώνα και, σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό, επρόκειτο να είναι Πανορθόδοξη. Δυστυχώς, δεν κατέστη τέτοια.
Η Ορθοδοξία ποτέ δεν μέτρησε την αλήθεια με αριθμητικές πράξεις, γνωρίζει όμως καλά την ιστορία των Συνόδων.
Στις Συνόδους οι Πατέρες διαφωνούσαν, ήλεγχαν ο ένας τον άλλον και επιχειρούσαν να πείσουν αλλήλους.
Η Σύνοδος στην Ορθοδοξία δεν είναι μια παρέλαση, αλλά ένας τόπος διαλόγου, όπου η Εκκλησία αναζητεί την ομοφωνία και διαφυλάσσει την καθαρότητα της πίστεως.
Η ομοφωνία που επιτυγχάνεται με πιέσεις δεν έχει μεγαλύτερη αξία από μια υπογραφή που τίθεται υπό εξαναγκασμό.
Εκείνο που ανησυχεί περισσότερο τους επικριτές των γεγονότων της Κρήτης δεν είναι κάποια μεμονωμένη φράση ενός κειμένου ούτε κάποιο σημείο στίξης.
Αυτό που τους ανησυχεί είναι το περιεχόμενο ορισμένων κειμένων που εγκρίθηκαν και τα οποία, κατά την άποψή τους, αντιβαίνουν στη διδασκαλία της Εκκλησίας, καθώς και ο τρόπος με τον οποίο έγιναν όλα αυτά.
Τα κείμενα είχαν συμφωνηθεί εκ των προτέρων μέσω μιας κλειστής διαδικασίας, οι τροπολογίες απορρίπτονταν εφόσον δεν προέρχονταν από το Φανάρι, ενώ η απουσία τεσσάρων Εκκλησιών δεν οδήγησε ούτε σε αναβολή της Συνόδου ούτε σε αλλαγή της ημερήσιας διάταξης ούτε σε αναβολή της τελικής ψηφοφορίας.
Σεραφείμ Ρόουζ: Ζ' ΜΕΡΟΣ της 3ης Διάλεξης – Χιλιασμός
Φωτογραφία της ΕΟΔ
Συγγραφέας: ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΡΑΚΑΚΗΣ
Ιστορική και θεολογική ανάλυση του χιλιασμού ως ρεύματος που γέννησε ουτοπικές επαναστάσεις, βία και την αναζήτηση ενός «νέου χριστιανισμού» εκτός Ορθοδοξίας.
3η Διάλεξη - Ζ’ ΜΕΡΟΣ - Χιλιασμός[1]
Θα μπορούσε να ειπωθεί ότι το κύριο θρησκευτικό ρεύμα της εποχής ήταν ο Προτεσταντισμός και ο ολοένα πιο εκκοσμικευμένος Καθολικισμός. Και τα δύο κινήματα υποβάθμιζαν τη θρησκεία απλά σε λογική και συναίσθημα. Θα μπορούσε να πει κανείς ότι ο Καθολικισμός προσπαθούσε να διατηρήσει κάτι από το παρελθόν, αλλά προφανώς έκανε μεγάλες παραχωρήσεις στο πνεύμα της εποχής, το οποίο άλλωστε ο ίδιος είχε εισαγάγει· ήταν βαθιά δεμένος με τη νέα εποχή. Αλλά μέσα σε αυτήν την περίοδο υπάρχουν αρκετά υπόγεια ρεύματα στη θρησκεία, τα οποία είναι πολύ χαρακτηριστικά.
Υπήρχαν χιλιαστικά κινήματα. Και ένα κλασικό βιβλίο γι’ αυτά, Η Αναζήτηση της Χιλιετίας[2], είναι μια μελέτη των χιλιαστικών κινημάτων αυτής της περιόδου, από τον Μεσαίωνα έως τη Μεταρρύθμιση. Ο συγγραφές του Νόρμαν Κον λέει:
«Δεν φαίνεται να υπάρχει καμία ένδειξη ότι τέτοια κινήματα εμφανίστηκαν πριν από τα τελευταία χρόνια του ενδέκατου αιώνα».
Αυτό συμπίπτει ακριβώς με την εποχή που η Ρώμη έφυγε από την Εκκλησία. Αυτό το ίδιο νέο πνεύμα φανερώθηκε και στην εμφάνιση αυτών των νέων αιρετικών κινημάτων.
Αυτή είναι επίσης η ίδια περίοδος, παρεμπιπτόντως, κατά την οποία η πρακτική του μαστιγώματος εμφανίζεται — μετά την αποχώρηση της Ρώμης από την Εκκλησία. Ο συγγραφέας, έχοντας κοσμικό προσανατολισμό, λέει ότι αυτό οφείλεται στις νέες κοινωνικές συνθήκες, δηλαδή στην άνοδο του εμπορίου και της βιομηχανίας αντί της γεωργίας. Αλλά μπορούμε με ασφάλεια να πούμε ότι οι νέες πνευματικές συνθήκες, η δυνατότητα για ένα νέο είδος χριστιανισμού μετά την εγκατάλειψη της Ορθοδοξίας, είναι πιθανότατα ο κυριότερος λόγος. Μιλά επίσης γι’ αυτό στο βιβλίο του, αντιπαραβάλλοντας τη στάση πριν από τον Μεσαίωνα με τη στάση στον Μεσαίωνα και στην Αναγέννηση:
«Αν η φτώχεια, οι δυσκολίες και η συχνά καταπιεστική εξάρτηση αρκούσαν από μόνες τους για να παράγουν χιλιασμό, τότε ο επαναστατικός χιλιασμός θα είχε ρεύσει έντονα ανάμεσα στους αγρότες της μεσαιωνικής Ευρώπης. Στην πραγματικότητα, όμως, σπάνια εμφανιζόταν. […] Μόνο πολύ σπάνια οι εγκατεστημένοι χωρικοί μπορούσαν να παρακινηθούν να ξεκινήσουν την επιδίωξη της Χιλιετίας».
Αυτό που περιγράφει είναι η ζωή σε μια κοινωνία παραδοσιακού τύπου· αλλά υπό νέες συνθήκες: τόσο εξωτερικές (η άνοδος εμπορίου και βιομηχανίας, η αστάθεια των συντεχνιών), όσο και εσωτερικές· δηλαδή επειδή είχε εισέλθει αυτό το νέο πνεύμα που σήμαινε ότι η Ορθοδοξία δεν ήταν πλέον αρκετή. Και άρχιζε η αναζήτηση ενός νέου χριστιανισμού, μιας νέας θρησκείας. Σε μια κοινωνία προσανατολισμένη στην παράδοση, ο ίδιος συγγραφέας λέει:
«η ίδια η σκέψη μιας θεμελιώδους μεταμόρφωσης της κοινωνίας ήταν σχεδόν αδιανόητη».
Και όμως αυτά τα νέα κινήματα άρχισαν να συλλαμβάνουν ακριβώς αυτήν την ιδέα — την απαρχή όσων αργότερα θα δούμε ως το πνεύμα της σύγχρονης επανάστασης.
Κάποιοι από αυτούς τους αιρετικούς ονομάζονταν Αδελφοί του Ελεύθερου Πνεύματος, και άνθησαν από τον 11ο αιώνα και εξής, με διδασκαλίες ότι ο Θεός είναι τα πάντα, κάθε κτιστό πράγμα είναι θεϊκό, έρχεται μια νέα εποχή του Αγίου Πνεύματος και, σύμφωνα με τη διδασκαλία του Ιωακείμ του Φιόρε, ότι κάθε άτομο έχει το Άγιο Πνεύμα και είναι το ίδιο θεϊκό, και επομένως μπορεί να αμαρτάνει και να παραμένει «καθαρό».
Υπήρχε και μια Αδελφή Κατερίνα τον 14ο αιώνα που είχε μια εκστατική εμπειρία και δήλωσε:
«Χαρείτε μαζί μου, γιατί έγινα Θεός».
Σεραφείμ Ρόουζ: Ε' και ΣΤ΄ ΜΕΡΟΣ της 3ης Διάλεξης – Επιστήμη και Πίστη
Φωτογραφία: ΕΟΔΣυγγραφέας: ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΡΑΚΑΚΗΣ
Η Αναγέννηση και η Μεταρρύθμιση συνέβαλαν στη διάλυση της Ορθόδοξης παράδοσης, ανοίγοντας τον δρόμο στη σύγχρονη επιστήμη ως νέα «πίστη» και κοσμοθεωρία.
3η Διάλεξη - Ε’ ΜΕΡΟΣ - Επιστήμη
Η Αναγέννηση όσο και η Μεταρρύθμιση, παρότι είναι τα πιο εντυπωσιακά κινήματα αυτής της περιόδου, στην πραγματικότητα δεν είναι τα πιο σημαντικά. Απλώς συνεχίζουν το έργο της διάλυσης που είχαν αρχίσει οι Μεσαιωνικοί χρόνοι, τη διάλυση της Ορθόδοξης Χριστιανοσύνης. Και τα δύο μάλιστα εμπόδισαν το κύριο κίνημα της εποχής της Αναγέννησης, δηλαδή την άνοδο της σύγχρονης επιστημονικής κοσμοθεωρίας. Ο ανθρωπισμός την εμπόδισε επειδή ήταν απορροφημένος από τα αρχαία κείμενα και πίστευε ότι οι αρχαίοι ήταν σοφότεροι από τους νεότερους· και ο Προτεσταντισμός την εμπόδισε εξαιτίας του στενού δογματισμού του. Η άνοδος όμως της νέας επιστήμης είναι το πραγματικά καινούργιο και σημαντικό φαινόμενο αυτής της περιόδου, και αυτό θα έχει τις μεγάλες συνέπειες στους επόμενους αιώνες.
Η επιστήμη έγινε σημαντική επειδή ο άνθρωπος, έχοντας απελευθερωθεί από την Ορθόδοξη Παράδοση, έστρεψε πλέον την προσοχή του προς τον εξωτερικό κόσμο. Αυτή η στροφή προς τον κόσμο πήρε μερικές φορές μορφές κατάφωρα ειδωλολατρικές και ανήθικες. Αλλά η κοσμικότητα αυτή εκδηλώθηκε επίσης με την άνοδο της βιομηχανίας και του καπιταλισμού και με το κύμα εξερευνήσεων, την ανακάλυψη της Αμερικής κ.ο.κ. Αυτές οι κινήσεις ήταν που θα άλλαζαν το πρόσωπο της γης στους αιώνες που θα ακολουθούσαν. Θα μπορούσε κανείς να μιλήσει για το «ζυμάρι» της κοσμικότητας που έμελλε να διαποτίσει ολόκληρο τον κόσμο και να του δώσει τη σημερινή του νοοτροπία, η οποία στερείται εντελώς την παραδοσιακή ορθόδοξη αίσθηση του φόβου του Θεού και είναι, στην πραγματικότητα, κυριευμένη από την ελαφρότητα.
Ο Προτεσταντισμός είναι γεμάτος από αυτό το πνεύμα, κάτι που μπορεί να παρατηρήσει κανείς αν συγκρίνει τη συμπεριφορά ενός προτεστάντη πάστορα με εκείνη ενός ορθόδοξου ιερέα. Ο καθολικός ιερέας επίσης έχει αυτό το κοσμικό ύφος· και ορθόδοξοι ιερείς που χάνουν το άρωμα της Ορθοδοξίας πέφτουν στο ίδιο ανάλαφρο, «τζαζ», σύγχρονο αίσθημα, την επιρροή δηλαδή της κοσμικότητας. Αυτή η επιρροή είναι που κάνει δυνατά πράγματα όπως η Ντίσνευλαντ, πράγματα που οποιοσδήποτε λογικός άνθρωπος του Μεσαίωνα ή της Αναγέννησης, και πολύ περισσότερο μέσα στην παραδοσιακή χριστιανική κοινωνία, θα θεωρούσε παραλογισμό.
Μνήμη Ευαγγελιστού Λουκά - Ερμηνεία της Ευαγγελικής περικοπής από τον άγιο Κύριλλο Αλεξανδρείας
ΜΝΗΜΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΟΥ ΛΟΥΚΑ [:Λουκά 10,16-21]
ΥΠΟΜΝΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗΣ ΠΕΡΙΚΟΠΗΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΓΙΟ ΚΥΡΙΛΛΟ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ
«῾Ο ἀκούων ὑμῶν ἐμοῦ ἀκούει, καὶ ὁ ἀθετῶν ὑμᾶς ἐμὲ ἀθετεῖ· ὁ δὲ ἐμὲ ἀθετῶν ἀθετεῖ τὸν ἀποστείλαντά με. ῾Υπέστρεψαν δὲ οἱ ἑβδομήκοντα μετὰ χαρᾶς λέγοντες· Κύριε, καὶ τὰ δαιμόνια ὑποτάσσεται ἡμῖν ἐν τῷ ὀνόματί σου (: Διότι όποιος ακούει εσάς και υπακούει σε σας, ακούει Εμένα και υπακούει σε Εμένα. Και όποιος παρακούει εσάς, παρακούει Εμένα. Κι εκείνος που παρακούει Εμένα, παρακούει τον Θεό, που με έστειλε στον κόσμο. Κάθε, λοιπόν, παρακοή και περιφρόνηση που θα δείξουν οι άνθρωποι σε σας είναι σαν να την δείχνουν στον Ίδιο τον επουράνιο Θεό. Επέστρεψαν από την περιοδεία τους οι εβδομήντα μαθητές με χαρά και έλεγαν: “Κύριε, ακόμη και τα δαιμόνια υποτάσσονται σε μας με την επίκληση του ονόματός Σου”)» [Λουκά 10,17].
Για να μην νομίζουν, δηλαδή, ότι με δική τους θέληση προσήλθαν στο κήρυγμα, το επιβεβαίωνε η χάρη του Πνεύματος που δόθηκε σε αυτούς. Γιατί όταν ακολουθούσε τον λόγο το θαύμα, δεν μπορούσε να ισχύσει εναντίον τους κανένας τρόπος συκοφαντίας. Χαίρονταν επειδή αξιώνονταν να κάνουν θαύμα και να υποτάσσουν τα δαιμόνια.
«Εἶπε δὲ αὐτοῖς· ἐθεώρουν τὸν σατανᾶν ὡς ἀστραπὴν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ πεσόντα (:Τους είπε τότε: “Από τότε που άρχισα το έργο μου, αλλά και όταν σας έστειλα σε περιοδεία, και τώρα που ήλθατε και μου αναγγέλλετε τις εκδιώξεις αυτές των δαιμόνων, έβλεπα τον σατανά να χάνει την εξουσία του και τη δύναμή του˙ τον έβλεπα να πέφτει συντριμμένος κάτω από το ύψος της εξουσίας του και από τις ανώτερες σφαίρες του εναέριου κόσμου, απ’ όπου ασκούσε την κυριαρχία του. Και να πέφτει τόσο απότομα και φανερά και με τόσο πάταγο, όπως πέφτει η αστραπή”)» [Λουκά 10,18].
Το ότι έπεσε σαν αστραπή, φανερώνει ότι αυτός κατέπεσε από ψηλά στη γη, από τη δόξα στην ατίμωση, από τη δύναμη σε αδυναμία. Γιατί πριν από την οικονομία του Σωτήρα επικράτησε στη γη και προσκυνήθηκε σχεδόν από όλους. Και τότε έπεσε σαν αστραπή, αυτός που είχε προσκυνητές του όλους εκείνους που παραπλανήθηκαν, και τοποθετήθηκε κάτω από τα πόδια εκείνων που τον προσκυνούσαν· γιατί αυτό υποδηλώνει το: «Ἰδοὺ δίδωμι ὑμῖν τὴν ἐξουσίαν τοῦ πατεῖν ἐπάνω ὄφεων καὶ σκορπίων καὶ ἐπὶ πᾶσαν τὴν δύναμιν τοῦ ἐχθροῦ, καὶ οὐδὲν ὑμᾶς οὐ μὴ ἀδικήσῃ (:Ιδού, εγώ σας δίνω τώρα εξουσία εναντίον του σατανά πολύ μεγαλύτερη απ’ όση σας έδωσα όταν σας έστειλα να κηρύξετε. Σας δίνω εξουσία να νικάτε και να ποδοπατάτε όλα τα όργανα του σατανά, που σαν φίδια και σκορπιοί επιβουλεύονται και χύνουν το δηλητήριό τους ύπουλα στις ψυχές των ανθρώπων, για να τις νεκρώσουν. Σας δίνω εξουσία να κατανικάτε όλη τη δύναμη που διαθέτει ο εχθρός του ανθρώπου, ο σατανάς. Κι έτσι κανένα μέσο να μην τελεσφορεί απ’ όσα θα χρησιμοποιεί για να παρεμποδίσει το έργο σας. Κι απ’ όσα μηχανεύεται εναντίον σας, τίποτε δεν θα σας ζημιώσει ούτε θα σας βλάψει)» [Λουκά 10,19], ονομάζοντας «φίδια και σκορπιούς» τους δαίμονες.
Κυριακή αγίου Λουκά του Ευαγγελιστού – Ερμηνεία της Αποστολικής περικοπής από τον Ιερό Χρυσόστομο
ΛΟΥΚΑ ΤΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΟΥ [:Κολ. 4,5-11]
ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΗΣ ΠΕΡΙΚΟΠΗΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΕΡΟ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟ
«Ἐν σοφίᾳ περιπατεῖτε πρὸς τοὺς ἔξω, τὸν καιρὸν ἐξαγοραζόμενοι. ὁ λόγος ὑμῶν πάντοτε ἐν χάριτι, ἅλατι ἠρτυμένος, εἰδέναι πῶς δεῖ ὑμᾶς ἑνὶ ἑκάστῳ ἀποκρίνεσθαι(: Να συμπεριφέρεστε με σύνεση στους ανθρώπους που είναι έξω απ’ την Εκκλησία, αξιοποιώντας τις ευκαιρίες που σας παρουσιάζονται για να κάνετε το καλό. Ο λόγος σας να είναι πάντοτε χαριτωμένος, αρτυμένος με το αλάτι της συνέσεως, ώστε να είναι βέβαια ευχάριστος, όχι όμως και βρώμικος˙ να ξέρετε πώς πρέπει να αποκρίνεστε στον καθένα)»[Κολ.4,5-6].
Αυτό που ο Χριστός έλεγε προς τους μαθητές Του, αυτό και ο Παύλος συμβουλεύει τώρα. Και τι έλεγε ο Χριστός; «Ἰδοὺ ἐγὼ ἀποστέλλω ὑμᾶς ὡς πρόβατα ἐν μέσῳ λύκων· γίνεσθε οὖν φρόνιμοι ὡς οἱ ὄφεις καὶ ἀκέραιοι ὡς αἱ περιστεραί (:Να λοιπόν, Εγώ ο Κύριός σας σάς αποστέλλω για να είστε σαν πρόβατα ήμερα ανάμεσα σε αιμοβόρους λύκους, με τους οποίους μοιάζουν οι εχθροί του ευαγγελίου, οι οποίοι είναι κυριευμένοι από τα άγρια πάθη της σάρκας. Αφού λοιπόν τόσο δεινή θα είναι η θέση σας, φροντίστε να είστε φρόνιμοι σαν τα φίδια, ώστε να μην εκθέτετε τον εαυτό σας σε ανωφελείς και ανόητους κινδύνους, και άκακοι και απλοί σαν τα περιστέρια)» [Maτθ.10,16]. Δηλαδή, «να είστε προσεκτικοί και προφυλακτικοί για τον εαυτό σας, χωρίς να δίνετε σε αυτούς καμία αφορμή εναντίον σας». Γι'αυτό λοιπόν επιμένει, «προς τους έξω της Εκκλησίας», για να μάθουμε ότι δεν μας χρειάζεται τόση ασφάλεια προς της Εκκλησίας τα μέλη, όση προς τους έξω. Γιατί όπου υπάρχουν αδελφοί, υπάρχει και συγνώμη πολλή και αγάπη. Πρέπει βέβαια να υπάρχει και εδώ ασφάλεια, πολύ περισσότερο όμως έξω, γιατί δεν είναι το ίδιο να βρισκόμαστε ανάμεσα σε εχθρούς και αντιπάλους, και ανάμεσα σε φίλους.
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)