Δεν ξεχνώ!

Δεν ξεχνώ!

Στίγμα ἀνεξάλειπτο στὴν ἱστορικὴ ἐκπόρευση τοῦ ἑλληνισμοῦ, ἡ γενοκτονία τῶν Ποντίων ἀποτελεῖ μία ἀπὸ τὶς ὀδυνηρότερες στιγμές μας, ὑπονίζοντας μὲ ἐγκαυστικὸ τρόπο, τὸ προαιώνιο μίσος τῶν Τούρκων γιὰ τοὺς Ἕλληνες, ἀλλὰ καὶ τὴν βίαια καὶ αἱμοσταγῆ ἱστορική τους παρουσία.
Πολὺ εὔγλωττα ἐδῶ τὰ λόγια του Ἀμερικανοῦ πρόξενου στὴν Σμύρνη Τζῶν Χόρτον «Ἀπὸ ἄκρου εἰς ἄκρον σὲ ὅλη τὴν ἐπικράτεια τῶν Τούρκων, πάντα ὑπῆρχε μία κηλίδα αἵματος γιὰ νὰ θυμίζει τὴν βάρβαρη παρουσία τους». Ἡ γενοκτονία τῶν Ποντίων ἔλαβε χώρα κατὰ τὴν περίοδο (1916-1923) καὶ εἶχε ὡς τραγικὸ ἐπακόλουθο τὴν φρικιαστικὴ δολοφονία 353.000 ἀνθρώπων, στὴν δεύτερη μεγαλύτερη γενοκτονία τοῦ αἰώνα μας. Ἀλλὰ ἂς ἐπιχειρήσουμε μία προσέγγιση στὸν ὄρο γενοκτονία. Ὁ ὅρος αὐτὸς εἰσήχθη μὲ ἐπίσημο τρόπο στὸ δημόσιο διάλογο, μέσα ἀπὸ τὴν ἱστορικὴ δίκη τῆς Νυρεμβέργης, ποὺ ἐκδίκασε τὰ ἐγκλήματα πολέμου τῆς ναζιστικῆς ἡγεσίας τὸ 1945. Καὶ ὁ ὅρος ἀποδίδει τὴν μεθοδευμένη ἐξολόθρευση μίας φυλετικῆς, θρησκευτικῆς, ἢ ἐθνικῆς ὁμάδας. Ἀποτελεῖ ἕνα ἔγκλημα εἰρηνικῆς περιόδου. Τὸ κίνητρο γιὰ τὴν γενοκτονία μίας ὁμάδας δὲν εἶναι ἡ ἐμπλοκή της σὲ πολεμικὲς ἐνέργειες, ἀλλὰ τὰ ἐθνικά, φυλετικὰ ἢ θρησκευτικὰ χαρακτηριστικὰ ποὺ φέρει. Καὶ στὴν προκείμενη πρίπτωση τῶν Ἑλλήνων τοῦ Πόντου, ἡ ἰδιότητα ποὺ ἐπέσυρε τὴν δολοφονία τοὺς ἦταν ὅτι ἦσαν Ἕλληνες καὶ χριστανοί. Ἂς δοῦμε ὅμως ἐξελικτικὰ τὴν πορεία τοῦ ποντιακοῦ ἑλληνισμοῦ, μέχρι τὴν διάπραξη τῆς γεντοκτονικῆς ἐξόντωσής του.
Ἀπαρχὴ τῆς ἐξόντωσης τῶν Ἑλλήνων τοῦ Πόντου, εἶναι ἡ ἅλωση τῆς Κωνσταντινούπολης. Ἑπτὰ χρόνια ἀργότερα ἀπὸ τὴν ἅλωση τῆς πόλης, θὰ ἀκολουθήσει ἡ ἅλωση τῆς Τραπεζούντας τὸ 1461. Ἀπὸ αὐτὸ τὸ ἱστορικὸ ὁρόσημο θὰ ξεκινήσουν οἱ βιαιότητες, οἱ διωγμοί, ἡ θρησκευτικὴ τρομοκρατία, ἡ ἐθνολογικὴ ἀλοίωση μὲ τὶς ἀλλεπάλληλες προσπάθειες ἐξισλαμισμοῦ, οἱ σφαγές, μέχρι νὰ φτάσουμε στὴν κορύφωση τῆς δραματικῆς ἐξόντωσης τοῦ ἑλληνισμοῦ τῶν Ποντίων, μὲ τὴν φρικιαστικὴ γενοκτονία του. Ἡ ὑποδούλωση τοῦ Πόντου μπορεῖ ἱστορικὰ νὰ χωριστεῖ σὲ τρεῖς περιόδους. Ἡ πρώτη περίοδος ἐκκινὰ μὲ τὴν ἅλωση τῆς Τραπεζούντας τὸ 1461 καὶ ἀποπερατώνεται στὰ μέσα τοῦ 17-οὐ αἰώνα. Σ΄αὐτὰ τὰ ἱστορικὰ ὅρια οἱ Τοῦρκοι υἱοθετοῦν μία σχετικὰ παθητικὴ στάση ἔναντι τῶν Ἑλλήνων τοῦ Πόντου.

Συνολικά κατεστράφησαν 815 κοινότητες, 1.134 εκκλησίες, 960 σχολεία και χάθηκαν εκατοντάδες χιλιάδες ζωές
«Ξηρανθήτω ημίν ο λάρυγξ, εάν επιλαθώμεθά σου ω Πάτριος Ποντία γη»... Σήμερα, τα κεφάλια χαμηλώνουν. Τα μάτια δακρύζουν. Είναι μια μέρα που η πληγή ξανανοίγει. Σαν σήμερα, 19 Μαϊου, εκατόν τέσσερα χρόνια πριν, ξεκινούσε η δεύτερη και σκληρότερη φάση της Γενοκτονίας των Ποντίων. Ήταν η μέρα που ο Κεμάλ Ατατούρκ αποβιβαζόταν στη Σαμψούντα και δρομολογούσε την ανελέητη σφαγή στο πλαίσιο του Απελευθερωτικού Αγώνα των Τούρκων κατά των Δυτικών.
Ο αριθμός των Ελληνοποντίων που εξολοθρεύτηκαν δεν είναι, ως σήμερα, σαφής με ακρίβεια. Υπολογίζεται ότι οι Νεότουρκοι, σε ένα σύνολο περίπου 750.000 ψυχών, εξολόθρευσαν περισσότερους από 350.000 Ελληνοποντίους. Πάντως πόλεις από την αρχαιότητα ελληνικές, που είχαν αδιάκοπο πολιτισμό για περισσότερους από 27 αιώνες, ερήμωσαν. Και μαζί τους, ιδρύματα, σχολεία και εκκλησιές έκλεισαν. Όσες δεν καταστράφηκαν. Συνολικά κατεστράφησαν, 815 Κοινότητες, 1.134 εκκλησίες, 960 σχολεία ενώ 353.000 κάτοικοι εσφάγησαν ή πέθαναν από τις κακουχίες και την πείνα. Οι Πόντιοι εξολοθρεύτηκαν.