Ἡ ἀλήθεια εἶναι ἐπαναστατική!
Κ. Γ. Παπαδημητρακόπουλος
Ποτὲ ἄλλοτε, καλοί μου φίλοι, δὲν ἐπικρατοῦσε τόσο πολὺ τὸ ψέμα, ὅσο σήμερα. Ἡ ὑπερπληροφόρηση, μὲ τὴν ὁποία ζοῦμε πλέον, ἔχει ἀλλάξει ὅλα τὰ δεδομένα. Οἱ ἀνακρίβειες, οἱ ὑπερβολές, τὰ κατασκευασμένα γεγονότα, οἱ ἀνυπόστατες φῆμες, ἡ παραπληροφόρηση κ.λπ. κυριαρχοῦν πλέον παντοῦ. Καὶ κατακλυσμιαῖα στὸ διαδίκτυο καὶ τὰ μέσα ἐνημέρωσης. Τόσο πολὺ ποὺ ἡ ἐποχή μας νὰ χαρακτηρίζεται ὡς ἐποχὴ τῆς … μετα-ἀλήθειας, ὅπως ἔχουμε πεῖ καὶ σὲ ἄλλο μας κείμενο. [1]
Ἔτσι οἱ ψεύτικες εἰδήσεις (γνωστὲς καὶ ὡς fake news), οἱ κακόβουλες ἱστοσελίδες (γνωστὲς ὡς bad sites), οἱ κακόβουλες διαφημίσεις (γνωστὲς ὡς bad ads) κ.λπ., ἀλλὰ καὶ τὴν ψευδοϊατρικὴ (γνωστὴ ὡς «ἐναλλακτικὴ ἰατρική»), οἱ ἀποκαλούμενες «μεταμοντέρνες θρησκεῖες», οἱ ἀποκρυφιστικὲς μέθοδοι καὶ πρακτικὲς κ.λπ. ἀποτελοῦν τὸ εὐρύτερο τοπίο.
Ἀλλὰ καὶ ἐμεῖς οἱ ἴδιοι πολλὲς φορὲς συμμετέχουμε σ’ αὐτὴ τὴν διαδικασία εἴτε πράττοντας παρόμοια, εἴτε μεταδίδοντας αὐτὴ τὴν κατάσταση ἀκόμη καὶ ἄθελά μας, εἴτε χρησιμοποιώντας τὸ ψέμα ὡς… διέξοδο!
Καὶ ὅμως τὸ ἐπαναστατικὸ δὲν εἶναι τὸ ψέμα, οὔτε καὶ ἡ ποικιλόμορφη διάδοσή του, ἀλλὰ αὐτὴ τούτη ἡ ἀλήθεια. Ὁ Τζὼρτζ Ὄργουελ γράφει τοῦτο: «Σὲ μίαν ἐποχὴ ποὺ κυριαρχεῖ τὸ ψέμα, ἡ ἀλήθεια θεωρεῖται ἐνέργεια ἐπαναστατική»!! Καὶ νὰ γιατί εἶναι ἐπαναστατική…
* * *
Πρῶτα – πρῶτα στὴν ἀλήθεια συναντᾶ κανεὶς ὅλες τὶς ἀρετές. Τονίζει ὁ Ἅγ. Νεκτάριος: «Στὴν ἀλήθεια διαλάμπει ἡ εὐγένεια, ἡ ἀθωότητα, ἡ ἁπλότητα, ἡ καλωσύνη, ἡ εὐσέβεια. Ἡ ἀρετὴ τὴ στόλισε, ἐνῶ ἡ ἁγιότητα χύθηκε πάνω της». Γι’ αὐτὸ καὶ κατὰ τὸν Μ. Βασίλειο «εἶναι τὸ μεγαλύτερο ἀγαθό». Πῶς, λοιπόν, νὰ μὴ εἶναι ἐπαναστατική;
Ἔπειτα εἶναι πανίσχυρη καὶ ἀκαταμάχητη. Ὅπως ἀναφέρει ἡ Ἁγ. Γραφὴ «ζεῖ καὶ νικᾶ» (Ἰερ.4,2). Κατὰ τὸν ἱ. Χρυσόστομο «Δὲν ὑπάρχει τίποτα σαφέστερο, ἁπλούστερο, καθαρότερο καὶ ἰσχυρότερο ἀπὸ τὴν ἀλήθεια», γι’ αὐτὸ καὶ «πάντα ἀποστομώνει τοὺς ἐχθρούς». Ἐπιπλέον τονίζει τοῦτο: «Ὅσο ἰσχυρὴ εἶναι ἡ ἀλήθεια, τόσο ἀσθενὲς εἶναι τὸ ψέμα. Γιατί ἡ μὲν ἀλήθεια ἂν καὶ πηγαίνει μὲ τὸ μέρος τῶν τυχόντων, καθιστᾶ αὐτοὺς λαμπρούς, ἐνῶ τὸ ψέμα ἂν καὶ βρίσκεται μὲ τὸ μέρος τῶν ἰσχυρῶν, παρουσιάζει αὐτοὺς ἀσθενεῖς»! Κατὰ τὸν Ἅγ. Κύριλλο Ἀλεξανδρείας «Εἶναι ἀξιοθαύμαστη τῆς ἀληθείας ἡ δύναμη». Γι’ αὐτὸ κατὰ τὸν ἴδιο «πάντοτε νικᾶ»! Κατὰ τὸν Ἀριστοτέλη «Τὸ ἀληθινὸ καὶ τὸ δίκαιο ἔχουν ἐκ φύσεως μεγαλύτερη δύναμη ἀπ’ τὸ ψέμα καὶ τὸ ἄδικο». Πῶς, λοιπόν, νὰ μὴ εἶναι ἐπαναστατική;
Εἶναι τὸ ἴδιο τὸ φῶς, κάποτε δὲ καὶ ἀπόλυτα ἐκτυφλωτικό! Γι’ αὐτὸ καὶ εἶπαν: «Τὸ φῶς τῆς ἀληθείας ὅσους δὲν φωτίζει, τοὺς τυφλώνει»! Γράφει ὁ Οὑγκώ: «Ἡ ἀγάπη τῆς ἀλήθειας εἶναι ἀγάπη τοῦ φωτός». Κατὰ τὸν ἱ. Χρυσόστομο «Ἡ ἀλήθεια διαλάμπει ἀπὸ παντοῦ, ἀκόμη καὶ μὲ ἐκεῖνα ποὺ κάνουν καὶ πάσχουν οἱ ἀντίθετοι»! Πῶς, λοιπόν, νὰ μὴ εἶναι ἐπαναστατική;
