Αγίου Ιωάννου Χρυσοστόμου, Επιστολή προς τον Ιννοκέντιο Επίσκοπο Ρώμης
ΑΓΙΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ
Επιστολή προς τον Ιννοκέντιο Επίσκοπο Ρώμης
εἰσαγωγικό entaksis: Ἡ βίαιη ἐπέμβαση στὴν Ἐκκλησία τῆς Κωνσταντινουπόλεως τὸ Πάσχα τοῦ 404 μ.Χ. ἀποτέλεσε τὸ ἀποκορύφωμα μιᾶς βαθιᾶς πολιτικῆς καὶ ἐκκλησιαστικῆς κρίσεως, ἡ ὁποία εἶχε ἤδη κλονίσει τὴ ζωὴ τῆς πρωτευούσης.
Στὸ ἐπίκεντρο τῶν γεγονότων βρέθηκε ὁ Ἅγιος Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος, τοῦ ὁποίου ὁ ποιμαντικὸς καὶ ἐλεγκτικὸς λόγος συγκρούσθηκε μὲ τὴν αὐλικὴ νοοτροπία καὶ τὴν κατάχρηση τῆς ἐξουσίας. Ἡ ρήξη μὲ τὴν Αὐτοκράτειρα Εὐδοξία*, ἡ ὁποία ἐξέλαβε τὰ κηρύγματά του ὡς ἔμμεση προσβολὴ τοῦ προσώπου της, συνδυάσθηκε μὲ τοὺς ἐκκλησιαστικοὺς σχεδιασμοὺς τοῦ Θεοφίλου Ἀλεξανδρείας. Μέσω τῆς παρανόμου Συνόδου τῆς Δρυὸς ἐπεβλήθη ἡ ἀντικανονικὴ καθαίρεση τοῦ Ἁγίου, χωρὶς δίκαιη ἀκρόαση καὶ κατὰ παράβαση τῶν ἱερῶν κανόνων. Ὅμως ἡ ἀπόφαση αὐτὴ συνάντησε τὴ σθεναρὴ ἀντίσταση τοῦ λαοῦ τῆς Κωνσταντινουπόλεως, ποὺ παρέμενε πιστὸς στὸν ποιμενάρχη του. Γι’ αὐτὸ καὶ ἡ κρατικὴ ἐξουσία κατέφυγε στὴ βία, ἐπιστρατεύοντας στρατιωτικὰ ἀποσπάσματα ποὺ εἰσέβαλαν στοὺς ναοὺς κατὰ τὴ διάρκεια τῶν πασχαλινῶν βαπτίσεων, προκαλώντας σκηνὲς βαναυσότητος καὶ βεβηλώσεως. Ἡ παροῦσα Α’ ἐπιστολὴ** πρὸς τὸν Ἰννοκέντιο, Ἐπίσκοπο Ῥώμης, δὲν γράφεται ἐκ τῆς ἐξορίας, ἀλλὰ ἐνῶ τὰ γεγονότα βρίσκονται ἀκόμη σὲ ἐξέλιξη. Ὁ Χρυσόστομος καταγγέλλει τὶς παρανομίες καὶ ζητεῖ ἐκκλησιαστικὴ δικαιοσύνη, ἀποκαλύπτοντας τὴν ἐπικίνδυνη σύμπραξη πολιτικῆς καὶ ἐκκλησιαστικῆς ἐξουσίας ποὺ ὁδήγησε στὴ βαθιὰ πληγὴ τῆς Ἐκκλησίας.
Στὸν δεσπότη μου, τὸν αἰδεσιμώτατο καὶ θεοφιλέστατο ἐπίσκοπο Ἰννοκέντιο, ὁ Ἰωάννης χαίρει ἐν Κυρίῳ.
α΄. Πιστεύω ὅτι καὶ πρὶν ἀπὸ τὴν δική μας ἐπιστολή, ἡ εὐσέβειά σας θὰ ἔχει πληροφορηθεῖ τὴν παρανομία ποὺ διαπράχθηκε ἐδῶ. Διότι τὸ μέγεθος τῶν δεινῶν δὲν ἄφησε σχεδὸν κανένα μέρος τῆς οἰκουμένης ποὺ νὰ μὴν ἀκούσει γι’ αὐτὴ τὴν χαλεπὴ τραγωδία· καθὼς ἡ φήμη, μεταφέροντας τὰ γεγονότα ἕως καὶ τὶς ἐσχατιὲς τῆς γῆς, προκάλεσε παντοῦ μεγάλο θρῆνο καὶ ὀδυρμό. Ἀλλὰ ἐπειδὴ δὲν πρέπει μόνο νὰ θρηνοῦμε, ἀλλὰ καὶ νὰ διορθώνουμε καὶ νὰ φροντίζουμε ὥστε νὰ σταματήσει αὐτὸς ὁ βαρύτατος χειμώνας τῆς Ἐκκλησίας, θεωρήσαμε ἀναγκαῖο νὰ πείσουμε τοὺς κυρίους μου, τοὺς τιμιώτατους καὶ εὐλαβέστατους ἐπισκόπους Δημήτριο, Πανσόφιο, Πάππο καὶ Εὐγένιο, νὰ ἀφήσουν τὶς δικές τους ἐκκλησίες καὶ νὰ τολμήσουν νὰ διασχίσουν τόσο πέλαγος καὶ νὰ ξεκινήσουν μία μακρινὴ ἀποδημία, ὥστε νὰ τρέξουν πρὸς τὴν ἀγάπη σας καί, ἀφοῦ σᾶς ἐνημερώσουν για ὅλα μὲ σαφήνεια, νὰ μεριμνήσουν ὥστε νὰ γίνει ἡ διόρθωση τὸ συντομότερο δυνατό. Μαζὶ μὲ αὐτοὺς στείλαμε καὶ τοὺς τιμιώτατους καὶ ἀγαπητοὺς διακόνους Παῦλο καὶ Κυριακό· ὅμως καὶ ἐμεῖς οἱ ἴδιοι, μὲ τὴ μορφὴ ἐπιστολῆς, θὰ ἐνημερώσουμε ἐν συντομίᾳ τὴν ἀγάπη σας γιὰ ὅσα συνέβησαν.
