Τό ἄγχος τῶν ἐκπαιδευτικῶν ἐπηρεάζει τούς μαθητές;
τοῦ κ. Γεωργίου Θ. Μηλίτση, διδασκάλου – Εἰδικοῦ Παιδαγωγοῦ
῞Ενα ἐπακόλουθο τοῦ τεχνικοῦ πολιτισμοῦ καί τῆς μεγαλομανίας τῶν ἀνθρώπων εἶναι τό ἄγχος. ῎Αγχος, ὅπως ἔχει τό μεγαλύτερο μέρος τῶν συνανθρώπων μας, ἔχουν καί οἱ ἐκπαιδευτικοί. Τό ἄγχος τῶν ἐκπαιδευτικῶν δέν ἐπηρεάζει μόνον τήν συμπεριφορά τῶν ἰδίων ἀλλά καί τῶν μαθητῶν τους. Οἱ ἔρευνες πού ἔγιναν ἔδειξαν ὅτι: «ἡ ψυχική κατάσταση τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ δημιουργεῖ ἕναν ἀόρατο σχεσιακό δεσμό μεταξύ τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ καί τοῦ μαθητή. Τό ἄγχος τῶν ἐκπαιδευτικῶν ὄχι μόνο δημιουργεῖ ἀρνητική ἀτμόσφαιρα στήν τάξη ἀλλά ἐπηρεάζει τήν ψυχολογία τῶν μαθητῶν, τήν διαχείρηση τῆς τάξεως, τήν μετάδοσι τῶν γνώσεων ἀλλά καί τήν ἀπόδοσι τῶν μαθητῶν».
Πολλοί εἶναι οἱ ὁρισμοί πού δόθηκαν ἀπό τούς ἐπιστήμονες γιά τό τί λέμε ἄγχος. Μερικοί εἶναι:
1. ῾Ως άγχος νοεῖται «ἡ δυσάρεστη συναισθηματική κατάσταση πού συνεπάγεται τήν αἴσθηση φόβου ἤ καί τρόμου, ὡς ἀπάντηση σέ ἕναν κίνδυνο ἄγνωστης ἤ μή ἀναγνωρίσιμης σέ μεγάλο βαθμό πηγῆς» (Μάνος, 1997).
2. Σύμφωνα μέ τόν Οἰκονόμου (1994) «ἄγχος εἶναι ἕνα αἴσθημα ἐσωτερικῆς δυσφορίας πού ἔχει τίς ρίζες του σέ μία μή συγκεκριμένη ἐσωτερική ἀπειλή, μέ ἀποτέλεσμα, ἀφοῦ δέν εἶναι συγκεκριμένη, ὁ ἄνθρωπος δέν μπορεῖ νά τήν ἀντιμετωπίσει καί νά τήν ἀποφύγει καί ἔτσι ὑπάρχει ἡ πιθανότητα νά ὁδηγηθεῖ ἀκόμα καί στήν ἐξουθένωση».
Τί λέμε ἄγχος τῶν ἐκπαιδευτικῶν;
῞Οπως σχεδόν ὅλοι οἱ ἄνθρωποι ἔχουν ἄγχος ἀπό διάφορες αἰτίες στό χῶρο ἐργασίας τους, τό ἴδιο συμβαίνει καί μέ τούς ἐκπαιδευτικούς. Τό ἄγχος τῶν ἐκπαιδευτικῶν μπορεῖ νά ἀναφέρεται στήν βιβλιογραφία ὡς «ἐπαγγελματική ἐξουθένωση». Εἶναι ἕνα σύνδρομο πού σχετίζεται μέ ἐπαγγελματίες πού τό ἀντικείμενο τῆς ἐργασίας τους εἶναι ὁ ἄνθρωπος καί ὑποφέρουν ἀπό συναισθηματική ἐξάντληση, ἀποπροσωποποίηση καί χαμηλή προσωπική ἤ ἐπαγγελματική ἐπίδοση ἤ ὁλοκλήρωση.
Οἱ Kyriacou καί Sutcliffe (1978) ὅρισαν τό ἄγχος τῶν ἐκπαιδευτικῶν ὡς «τήν ἐμπειρία ἀρνητικῶν καί δυσάρεστων συναισθημάτων, ὅπως θυμός, ἀπογοήτευση, κατάθλιψη καί νευρικότητα, πού προκύπτουν ἀπό κάποια πτυχή τῆς ἐργασίας κάποιου».
῾Ο ̉Ισπανός Ψυχολόγος καί Παιδαγωγός Βαλεντίν Μαρτίνεθ-Οτέρο, γιά νά δώσει τόν ὁρισμό τοῦ ἄγχους τῶν ἐκπαιδευτικῶν χρησιμοποιεῖ ἕνα ἀπόφθεγμα τοῦ Κομένιου, λέγει ὅτι: «ἄγχος ἔχει ὁ ἐκπαιδευτικός πού ἐξαντλεῖται προσπαθῶντας νά διδάξει στούς μαθητές του ὄχι ὅλα ὅσα μποροῦν νά μάθουν, ἀλλά ὅλα ὅσα θέλει νά μάθουν».
Αἰτίες πού δημιουργοῦν ἄγχος στούς ἐκπαιδευτικούς
Στήν βιβλιογραφία βρίσκουμε πολλές ἔρευνες πού ἔγιναν γιά νά βροῦνε τίς αἰτίες πού προκαλοῦν ἄγχος στούς ἐκπαιδευτικούς.
